Debridementmethoden voor wondreiniging
Chirurgisch debridement: Excisie / verwijderen van necrosen en fibrinekorsten met behulp van scalpel, schaar, scherpe curette of laser. Afhankelijk van de wond kan dit poliklinisch of tijdens een opname gebeuren. Dit is de snelste en meest effectieve methode voor een debridement aangezien “in één klap” alles wat de genezing kan belemmeren uit de wond wordt verwijderd. Voor het bestrijden van ernstige infecties is een chirurgisch debridement eigenlijk altijd noodzakelijk.
Een ambulant chirurgisch debridement (bijv. aan het ziekbed) mag niet tot een “beetje hier en daar wegsnijden” leiden, maar moet meer het karakter hebben van een goed voorbereide operatieve ingreep met een duidelijke voorlichting aan en instemming van de patiënt. Hierbij dient met name voor een adequate verdoving gezorgd te worden, bijvoorbeeld door het aanbrengen van crèmes met een lokale pijnstillende werking, waarbij wel goed op de inwerktijd gelet dient te worden!
Enzymatisch debridement: Verwijderen van fibrinekorsten en dunne genecrotiseerde lagen (niet zozeer de gesloten necrosen) met behulp van enzympreparaten met een uiteenlopend werkingsspectrum; deze methode kan bijvoorbeeld voor de “fijne reiniging” worden gebruikt na een chirurgisch debridement. De indicaties en gebruiksaanwijzingen van de fabrikant dienen nauwgezet gevolgd te worden, omdat er bij een verkeerd gebruik bijwerkingen kunnen optreden.
Autolytisch debridement: Weken en verwijderen van necrosen en fibrinekorsten door specifieke wondverbanden (bijvoorbeeld schuimstoffen, Hydrogel, TenderWet), die de lichaamseigen processen voor wondreiniging ondersteunen. Deze methode kan een aanzienlijk reinigend effect hebben. Dankzij het vochtige wondmilieu worden bovendien de cellen ontzien. Het is een betrouwbare methode zonder bijwerkingen, die vrijwel pijnloos en eenvoudig in het gebruik is, dus ook geschikt voor wondverzorging in een huiselijke omgeving.
Elke keer de wond spoelen als het verband wordt vervangen, levert een effectieve bijdrage aan de wondreiniging met behulp van wondverbanden. De spoeloplossing die het beste gebruikt kan worden, is de Ringer-oplossing; bij kortdurend gebruik kan eventueel ook een oplossing van fysiologisch kookzout worden gebruikt. Het voordeel van een Ringer-oplossing ten opzichte van een kookzoutoplossing is dat de eerste oplossing kalium- en calciumionen bevat. Daardoor zijn er in het wondgebied minder elektrolytschommelingen en wordt tegelijkertijd de celproliferatie bevorderd.
Biochirurgie met maden: speciaal gekweekte larven van de vliegensoort Lucilia sericata worden in de wond “gestopt” en beginnen daar met hun eigen versie van het “debridement". Zij geven enzymen aan hun omgeving af en “eten” - ook diep in de wond - in korte tijd genecrotiseerd weefsel op, inclusief etter en de aanwezige ziektekiemen. Gezond weefsel wordt niet aangetast, omdat de larven onderscheid maken tussen levend en dood weefsel.Biochirurgie met maden: speciaal gekweekte larven van de vliegensoort Lucilia sericata worden in de wond “gestopt” en beginnen daar met hun eigen versie van het “debridement". Zij geven enzymen aan hun omgeving af en “eten” - ook diep in de wond - in korte tijd genecrotiseerd weefsel op, inclusief etter en de aanwezige ziektekiemen. Gezond weefsel wordt niet aangetast, omdat de larven onderscheid maken tussen levend en dood weefsel.
